Слайд 1Тістің қатты тіндерінің тұқымқуалаушылық аурулары.
Қабылдаған:Джуманов Ш
Орындаған:Мейірбек М
Тобы:СТК-440
Слайд 2Жоспары:
1.Қалыптаспаған амелогенез
2.кіреуке дисплазиясы
3.Қалыптаспаған дентиногенез
4.Дентннің түбірлік дисплазиясы
5.Дентиннің сауыттық дисплазиясы
6.Одонтодисплазия
7.Ошақты одонтодисплазия
8.Цемент дисплазиясы
9.Тұқым
қуалаушылық опалесцирлеуші дентин
Слайд 3Медицина мен стоматологияда тұқымқуалаушылық аурулардың маңызы жоғарлауда. Аурудың дәрежесі симптомдардың
көрінісіне байланысты. Бұл аурулардың этиологиялық факторы мутация болып табылады. Барлық
тіс жақ жүйесі аномалияларына генетикалық ауруладың 25% келеді. Бұл стоматологияның ең аз зерттелген бөлімі.
Слайд 4Қалыптаспаған амелогенез
Кіреукенің тұқым қуалаушылық бұзылыстары ұрпақтық факторлар
әсерінен пайда болып, эктодермальді құрылымдардың патологиялық өзгеруімен көрінеді. Тісжегі емес
ақаулардың бұл тобын Ю.А.Беляков әріптестерімен зерттеген. Олардың ойынша кіреуке дисплазиясы - бұл кіреуке матриксінің түзілісі кезінде немесе минерализациясы кезінде зат алмасу бұзылысымен көрінетін және гиперминералиязацияға алып келетін генетикалық фактор.
Слайд 7Ю.А.Беляев әріптестермен тұқым қуалаушылық қалыптаспаған амелогенезді 3 топқа бөледі
Кіреуке матриксінің
бұзылысымен сипатталыт тұқымқуалаушылық кіреуке гипоплазиясы
Кіреуке жетілуінің бұзылысымен сипатталатын тұқымқуалаушылық кіреуке
гипоплазиясы
Гипокальцификациямен сипатталатын тұқымқуалаушылық кіреуке гипоплазиясы
Әр топ өз алдында клиникалық көріністермен сипатталады.
Слайд 9Дентиннің дамуының тұқымқаулаушылық бұзылысы
Қалыптаспаған дентиногенез дентин қалыптасуының бұзылысымен
сипатталады және көбінесе қыз балдарда көрінеді. Тістің түсі ұлпаның үлкен
мөлшері мен ұлпадакөптеген қантамырлардың болуынан өзгереді. Кан тамырлар жарылып, қан тіндері ыдырап дентиннің пигментациясына алып келеді. Тістер уақытынан кеш жарып шығады, ал шыққан кезде көгілдір болып келеді.
Слайд 11Кейде қоңыр сұр түсті де болуы мүмкін. Дентиннің қалыптасуының аз
болуынан тісте сары түс болмайды. Кіреукенің құрылымының дұрыс болуынан тістің
түсі көгілдір болады. Дентин-кіреуке байланысының болмауынан кіреуке уақыт өте сынады, ал дентиннің жоғары қаттылығының болмаунан тез қажалады.
Слайд 12Бірінші типті қалптаспаған дентиногенез
Ұрпақтық опалесцирлеуші дентин қалыптаспаған дентиногенездің
бір компоненті болу мүмкін, өте сирек ауру. Науқастардың тұрақты тістерін
35% жағдайда өзгерістер байқалады. Симптомдардың триадасы байқалады: көгілдір склера, сүйектердің патологиялық сынғыштығы(61%), отосклероз дамуы(20%). Көбінесе ұзын қуыс сүйектер зақымдалады және олардың сынуы мен деформациясы аурудың негізгі симптомдары болып табылады. Тістердің зақымдалу дәрежі сүйектерді зақымдалу дәрежесімен байланысты емес. Жиілігі 1:50 000.
Слайд 13Дентннің түбірлік дисплазиясы
Тұрақты тістердің қуысы жарты ай тәрізді және
негізгі белгі болып табылады. Тістердің түбірі қысқа, конустәрізді, шайнау тістер
W тәріздес. Жиілігі 1:100 000.
Слайд 14Дентиннің сауыттық дисплазиясы
Уақытша тістердің янтарлы болып өзгереді. Тіс
қуысы облитерацияланған. Тұрақты тістер түсі өзгермейді. Генеологиялық, рентгенологиялық және гистологиялық
зеттеулер нәтижесінде уақытша және тұрақты тістердің морфологиялық өзгерісі және скелеттің өзгерісі байқалған.
Слайд 15Кіреуке мен дентиннің тұқым қуалаушылық аурулары.
Одонтодисплазия
Бұл ақау кіреуке
мен дентиннің қалыптасуының бұзылуымен сипатталады. Уақытша тістер мен тұрақты тістерді
зақымдайды. Тіс қуысы үлкен және кіреуке мен дентин жұқа болып келеді. Стоматологиялық аурулармен қатар сирек, жіңішке, бұйра шаштары мен жұқа диспластикалық тырнақпен сипатталады.
Слайд 17 Ошақты одонтодисплазия.
Бір топ тістерді зақымдайды, көбінесе жоғарғы жақтың. Жиілігі
1:40000. Уақытша тістер мен тұрақты тістердің жарып шығуы кеш. Тістердің
көлемі кішкентай, кіреуке болмайды, дентин пигменттелген. Тісиердің рентгеноконтрасттылығы аз, тіс қуысында дентиклдерболмайды.
Кіреуке мен дентиннің тұқым қуалаушылық ауруын емдеу қиын. Ортопедиялық ем жүргізген тиімді.
Слайд 18Цемент дисплазиясы. 1982 г. H.О. Sedano әріптестерімен жаңа дисплазияның түрін
анықтаған. Бұл ауру бір жанұяның 10 адамында байқалған. Ауруға шағым
болмаған, Беттің деформациясы байқалмаған, клиникалық көріністерде болмаған. Рентгенологиялық зерттеуде кіші азу тістер мен ит тістерде слероз байқалған. Склероз төменгі жақтын негізіне дейін таралған. Деформациялаушы остеиттен дифференциялау керек.
Слайд 19Тұқым қуалаушылық опалесцирлеуші дентин
Бұл топтың науқастарын сау деп
айтуға болады. Ерекше белгісі опалесцирлеуші дентин немесе тістің мөлдірлігі. Кіреуке
түсі сулы қоңыр. Клиникалық көрісі: тістердің окклюзялық беттерінің жоғары қажалуы, жалаңаштанған дентиннің қоңыр түске боялуы, тіс қуысымен түбір өзектерінің прогрессирлеуші кальцификациясы. Тіс сауыттары қысқарған,үштарында жарықтану ошақтары(очачи просветления) болу мүмкін. Тұрақты да уақытша да тістер өзгерген. Минералды заттар аз (60%)су құрамы жоғары (25%) органикалық заттар (15%) кальций мен фосфор құрамы аз. Популязиялық жиілігі 1:8000. Ауру 4d хромасомасындағы Gc локусымен байланысты. Таза моңғолойдтық және негройдтық адамдарда ауру байқалмайды.
Слайд 21Әдебиеттер:
Дәріс жинағын дайындағандар: д.м.н. проф. Баяхметова А.А., к.м.н. доц. Кунанбаева
Т.С., к.м.н. доц. Баскакова И.В., к.м.н. доц. Сагатбаева А.Д.,